سقوط جدید، سریع و بی‌سابقه ارزش پول ایران در برابر دلار

Monday 15 December 2025 - 13:15

ریال ایران از اوایل دسامبر به روند نزولی خود در برابر دلار ادامه داده و بین یکشنبه و دوشنبه به پایین‌ترین حد خود رسیده است، زمانی که یک دلار با نرخ ارز آزاد ۱.۳ میلیون ریال ارزش داشت.

چندین وب‌سایت ایرانی که نرخ ارز خارجی را پیگیری می‌کنند، امروز این موضوع را گزارش دادند.

در اول دسامبر، دلار آمریکا در ایران به بالاترین حد خود رسید و به ۱.۱۹ میلیون ریال رسید. از آن زمان، ریال ایران روز به روز به کاهش شدید خود ادامه داده است.

ایران تورم بالایی را تجربه می‌کند (به گفته محمد فرزین، رئیس بانک مرکزی ایران، نرخ تورم سالانه به ۳۸.۹ درصد رسیده است) و پول ملی، ریال ایران، به سرعت در حال از دست دادن ارزش خود است. در سپتامبر و اکتبر ۲۰۲۵، ریال ایران به پایین‌ترین سطح خود در برابر دلار رسید: یک دلار در بازار موازی تقریباً ۱.۱۷ میلیون ریال معامله می‌شد. چند سال قبل، به ویژه قبل از خروج ایالات متحده از توافق هسته‌ای در ماه مه ۲۰۱۸، نرخ ارز غیررسمی حدود ۵۰۰۰۰ ریال در برابر یک دلار بود.

در اواخر ماه نوامبر، در بحبوحه تورم فزاینده، مسعود پزشکیان، رئیس جمهور ایران، فرمانی برای ارزش‌گذاری مجدد پول (فرآیندی برای تغییر ارزش اسمی آن) صادر کرد. طبق متن منتشر شده قبلی این طرح، ریال همچنان پول ملی باقی خواهد ماند.

از سوی دیگر، پیشنهادهایی برای انتشار تومان به عنوان پول ملی - که غیررسمی است اما به طور گسترده مورد بحث قرار گرفته است - از حمایت رسمی برخوردار نشده است. ریال از ۱۰۰ کیران تشکیل می‌شود، واحد کوچکتری که نام تاریخی پول ملی مورد استفاده در ایران در قرن نوزدهم و اوایل قرن بیستم را با خود دارد.

گذار تدریجی به اسکناس‌های جدید مصوب مجلس سه سال طول خواهد کشید و در این مدت، استفاده همزمان از اسکناس‌های قدیمی و جدید مجاز خواهد بود. بانک مرکزی ایران باید این گذار را ظرف دو سال از تصویب قانون آغاز کند.

در اوایل ماه اکتبر، فرید موسوی، عضو کمیته امور اقتصادی مجلس، به خبرگزاری ریانووستی گفت که مقامات ایرانی به دنبال کاهش هزینه‌های چاپ اسکناس و ساده‌سازی معاملات مالی با تغییر ارزش پول ملی هستند. او خاطرنشان کرد که ایرانیان عادی تنها با گذشت زمان اثرات اصلاح واحد پول را احساس خواهند کرد. وی افزود که دولت زمان کافی برای توزیع ریال جدید در سراسر کشور اختصاص داده است. موسوی همچنین اظهار داشت که این امر تأثیر روانی بیشتری بر شهروندان ایرانی نسبت به اقتصاد خواهد داشت.